DạyhọcIntel.net  

Bộ Giáo dục
Đào tạo

Chương trình dạy học
của Intel tại Việt Nam

Tài liệu
Hướng dẫn Kỹ năng

Viện Nghiên cứu Giáo dục
ĐH Sư Phạm TP. HCM

Intel Teach Elements


Trở lại   DạyhọcIntel.net > Góc nghiệp vụ sư phạm > Công tác chuyên môn > Ngữ Văn

Reply
 
Công cụ chủ đề Kiểu hiển thị
Old 03-12-2010, 22:58   #1
SULEDHV
Lớp chồi
Points: 181, Level: 2 Points: 181, Level: 2 Points: 181, Level: 2
Activity: 3% Activity: 3% Activity: 3%
 
Gia nhập: 12-2010
Đơn vị: GV. Khoa Ngữ văn - Đh Vinh, Nghệ An
Bài viết: 12
Cảm ơn: 0
Được cảm ơn 13 lần trong 7 bài
Mặc định Bài thơ nhớ của nguyễn đình thi

Nhớ
Ngôi sao nhớ ai mà sao lấp lánh
Soi sáng đường chiến sĩ giữa đèo mây
Ngọn lửa nhớ ai mà hồng đêm lạnh
Sưởi ấm lòng chiến sĩ giữa ngàn cây

Anh yêu em như anh yêu đất nước
Vất vả đau thương tươi thắm vô ngần
Anh nhớ em mỗi bước đường anh bước
Mỗi tối anh nằm mỗi miếng anh ăn

Ngôi sao trong đêm không bao giờ tắt
Chúng ta yêu nhau chiến đấu suốt đời
Ngọn lửa trong rừng bập bùng đỏ rực
Chúng ta yêu nhau kiêu hãnh làm người

So với Nhớ của Hồng Nguyên, hay của Phạm Tiến Duật, bài thơ Nhớ của Nguyễn Đình Thi đúng là một khúc tình ca. Tuy nhiên, đây không phải là một tình yêu đóng khung trong đời sống cá nhân nhỏ hẹp mà gắn liền với lý tưởng lớn của thời đại, đó là nghĩa vụ cứu nước giải phóng Tổ quốc. Tình yêu càng tha thiết thì lý tưởng càng rực sáng. Cũng như những bài thơ tình khác cùng thời, tình yêu ở đây trở thành nguồn động lực, sức mạnh tinh thần lớn lao để chiến đấu và chiến thắng.
Bốn câu thơ đầu có cấu tứ rất giống với bài ca dao vốn đã rất quen thuộc:
Khăn thương nhớ ai
Khăn rơi xuống đất
Khăn thương nhớ ai
Khăn vắt lên vai
Khăn thương nhớ ai
Khăn chùi nước mắt
Đèn thương nhớ ai
Mà đèn không tắt
Mắt thương nhớ ai
Mắt ngủ không yên…

Có thể Nguyễn Đình Thi được gợi ý từ những câu ca dao này. Nỗi nhớ nhung triền miên, da diết của cô gái được cụ thể hoá trong những những hình ảnh ẩn dụ. Nói khăn thương nhớ ai, đèn thương nhớ ai… thực chất là nói nỗi nhớ đang cháy bỏng trong trái tim chủ thể trữ tình đấy thôi. Những hình ảnh được lựa chọn cũng rất tài tình, khăn rơi xuống đất vì khăn thương nhớ, hay chính vì nỗi nhớ thương đến thẫn thờ khiến cô gái đánh rơi khăn xuống đất. Do đó, nỗi nhớ nhung như một bầu khí quyển bao quanh những vần thơ. Bài Nhớ của Nguyễn Đình Thi cũng tương tự như thế. Nói ngôi sao nhớ ai, hay ngọn lửa nhớ ai kỳ thực là diễn tả nỗi nhớ khôn nguôi trong trái tim người chiến sĩ, cũng là chủ thể trữ tình, trên đường hành quân. Chữ “ai” ở đây nữa, nó cũng tương tự như trong ca dao, làm cho câu thơ thêm tình tứ và đượm vẻ bâng khuâng.
Tuy nhiên, sự khác nhau giữa thơ của Nguyễn Đình Thi và những câu ca dao nói trên chính là ở sắc thái của tâm trạng, tuy cùng diễn đạt nỗi nhớ nhung, và nó chi phối sự khác nhau của hình ảnh. Nỗi nhớ của cô gái trong bài ca dao là nỗi nhớ đượm vẻ buồn rầu: Khăn thương nhớ ai- Khăn chùi nước mắt; và cả nỗi thao thức không yên, lo lắng, bồn chồn: Đèn thương nhớ ai- Mà đèn không tắt- Mắt thương nhớ ai- Mắt ngủ không yên. Trong thơ của Nguyễn Đình Thi, nỗi nhớ khiến sao và ngọn lửa rực sáng và toả hơi ấm nồng nàn: Ngôi sao nhớ ai mà sao lấp lánh; Ngọn lửa nhớ ai mà hồng đêm lạnh. Khăn trong ca dao thì chùi nước mắt, còn sao và ngọn lửa trong thơ của Nguyễn Đình Thi đang thực hiện nghĩa vụ lớn: Soi sáng đường chiến sĩ giữa đèo mây; Sưởi ấm lòng chiến sĩ giữa ngàn cây. Nỗi nhớ toả ánh sáng của lý tưởng thờ đại, trở thành nguồn sức mạnh tinh thần mới.
Tác giả rất tự hào, kiêu hãnh về tình yêu của mình khi viết: Anh yêu em như anh yêu đất nước. Trong thời đại cả nước ra trận, quên mình vì kẻ thù chung, ý thức về cộng đồng dân tộc phát triển tới đỉnh cao thì tình yêu Tổ quốc là tình cảm thường trực nhất, cháy bỏng nhất. Cùng với câu thơ của Nguyễn Đình Thi, chúng ta nhớ tới câu thơ khác của Chế Lan Viên với sự so sánh ngược lại:
Ôi Tổ quốc ta yêu như máu thịt
Như mẹ cha ta như vợ như chồng
Hay, trong bài hát Tình đất đỏ miền Đông, Trần Long Ẩn viết: Tổ quốc ơi! Ta yêu người mãi mãi. Viết về tình yêu Tổ quốc mà thắm thiết như ái tình. Cho nên, chẳng có gì ngạc nhiên khi Nguyễn Đình Thi viết:
Anh yêu em như anh yêu đất nước
Vất vả đau thương tươi thắm vô ngần
Đây là tình yêu mãnh liệt, thiết tha nhất.
Cái nhọc nhằn, lam lũ cũng như vẻ đẹp tươi thắm của Tổ quốc đồng thời cũng là thân phận, là vẻ đẹp rạng ngời của em chăng. Cho nên, hai câu thơ tiếp theo trào lên nỗi nhớ:
Anh nhớ em mỗi bước đường anh bước
Mỗi tối anh nằm mỗi miếng anh ăn
Câu thơ như ngân nga trong những lời gan ruột nhất; hình ảnh thơ thật bình dị, thân thuộc nhưng nhạc điệu thơ như muốn ngân ra mãi. Đấy là tiếng hát cất lên trong nỗi nhớ thương.
Khổ thơ cuối điệp lại những hình ảnh, ngôn từ ở khổ thơ đầu. Nó cho thấy nỗi nhớ vẫn tha thiết trong ánh sao kia không bao giờ tắt, trong ngọn lửa kia vẫn bập bùng đỏ rực. Cái kết của bài thơ lại quay trở về với nhiệm vụ lớn không thể phút nào nguôi quên, đấy là nhiệm vụ chiến đấu. Tình yêu đã hoà kết anh và em lại làm một, nỗi nhớ thương đã trở thành động lực và sức mạnh tinh thần để tiêu diệt kẻ thù chung, tình yêu cá nhân đã hoà vào lý tưởng của thời đại. Chẳng phải ngẫu nhiên mà những người từng tham gia chiến đấu đã rất yêu thích bài thơ này.
Lê Sử
Gv. Khoa ngữ văn- Đại học Vinh- Nghệ An
SULEDHV is offline   Trả lời kèm trích dẫn
Đã cảm ơn SULEDHV:
Reply


Những người đang xem chủ đề này: 1 (0 thành viên và 1 khách)
 
Công cụ chủ đề
Kiểu hiển thị

Quyền đăng bài
Bạn không thể đăng chủ đề mới
Bạn không thể đăng bài trả lời
Bạn không thể đính kèm
Bạn không thể sửa bài viết của bạn

BB code is On
Smilies are On
[IMG] code is On
HTML code is Off

Nhảy đến diễn đàn

Những chủ đề liên quan
Chủ đề Người khởi xướng Diễn đàn Trả lời Bài cuối
Những bức ảnh lịch sử về Đại tướng Võ Nguyên Giáp quanghoa_edu Góc trò chuyện 0 25-08-2010 17:18
Đột phá trong nhận thức về chúa Nguyễn, triều Nguyễn ProIT Góc trò chuyện 0 18-10-2008 12:46
Các trường sư phạm phải tìm ra nguyên nhân bạo hành học đường CoSin Công tác quản lý giáo dục 0 22-09-2008 20:14
Thơ gởi con- Bùi Nguyễn Trường Kiên hutieumi Lời hay ý đẹp 0 01-06-2008 09:48
Mạc Đĩnh Chi - Lưỡng quốc trạng nguyên CoSin Góc trò chuyện 2 29-04-2008 13:34

Tất cả giờ đều quy về GMT +7. Bây giờ là 07:39.


Powered by vBulletin® Version 3.8.3
Copyright ©2000 - 2014, Jelsoft Enterprises Ltd.
Thuộc quyền sở hữu của DạyhọcIntel.net