DạyhọcIntel.net  

Bộ Giáo dục
Đào tạo

Chương trình dạy học
của Intel tại Việt Nam

Tài liệu
Hướng dẫn Kỹ năng

Viện Nghiên cứu Giáo dục
ĐH Sư Phạm TP. HCM

Intel Teach Elements


Trở lại   DạyhọcIntel.net > Góc nghiệp vụ sư phạm > Thảo luận về phương pháp giảng dạy

Reply
 
Công cụ chủ đề Kiểu hiển thị
Old 27-04-2008, 11:11   #1
Hệ thống phân loại các mục tiêu dạy học
betyedien betyedien is offline 27-04-2008, 11:11

- Hệ thống phân loại các mục tiêu của Bloom đã khá cũ của các nước phương tây, chúng ta có phát triển chi tiết theo điều kiện Việt nam tuy nhiên các cách phân loại này bộc lộ nhược điểm là thiếu tính phổ quát, tính liên môn và khó kiểm tra, đánh giá. Hiện nay chính các nước phương tây lại đang xây dựng cách phân loại theo chuẩn giáo dục mới.

- Ở nước ta sự đánh giá học sinh hiện tại hầu như chỉ dừng ở hai khía cạnh : Thuộc lí thuyết : lặp lại kiến thức đã học và giải bài tập ( vận dụng kiến thức đã học để giải quyết các vấn đề tính toán ). Chính vì vậy sau khi học phổ thông thậm chí sau khi học đại học người học rất yếu kém trong việc giải quyết vấn đề thực tiễn. Đây có thể nói là một trong các lí do then chốt của việc ngành giáo dục bị đánh giá thấp.

- Ở nhiều nước trên thế giới đã và đang xây dựng chuẩn trong dạy học. Nước ta cũng đã có ở một số trung tâm sư phạm nhưng còn mang tính chất lẻ tẻ và không được thừa nhận. Tôi xin đưa ra chuẩn đang được xây dựng ở Đức năm 2005 để mọi người tham khảo. Thực sự thì chuẩn này cũng đang xây dựng cho nên cũng chưa thể nói là hoàn thiện được:

Chuẩn giáo dục là gì : Đó là những gì mà học sinh phải đạt được sau khi học một cấp học nào đó.
(Dưới đây là chuẩn dành cho môn vật lý khi học hết lớp 10- tương đương lớp 9 của mình)

Phân loại theo dạng các năng lực thì có 4 loại và mỗi loại có 3 cấp độ khác nhau:

1. Kiến thức chuyên ngành
* Cấp độ 1 : Tái hiện lại kiến thức :
* Cấp độ 2: Vận dụng kiến thức :vận dụng các kiến thức đơn giản vật lý đã học vào một tình huống đơn giản. Biết sử dụng sự tương tự.
* Cấp độ 3 : Liên kết và chuyển tải kiến thức trong hoàn cảnh cụ thể :
- vận dụng kiến thức trong các tình huống hoàn toàn chưa biết ,
- biêt sử lựa chọn kiến thức phù hợp để giải quyết

2. Thu nhận về phương pháp
Cấp độ 1: Mô tả phương pháp
- trải qua và Biết mô tả được các phương pháp nghiên cứu trong vật lý , đặc biệt là phương pháp thực nghiệm
Cấp độ 2 : Sử dụng phương pháp
- biết lập dàn ý để giải quyết vấn đề
- biết thiết kế và tiến hành các thí nghiệm đơn giản
- tổng hợp kiến thức theo hướng dẫn
Cấp độ 3 : lựa chọn và vận dụng phương pháp chuyên ngành
- lựa chọn vận dụng nhiều phương pháp khác nhau , trong đó có cả phương pháp thực nghiêm và liên kết chúng một cách có mục đích để giải quyết vấn đề
- nghiên cứu một cách độc lập

3. Khả năng diễn đạt
Cấp độ 1: Làm việc với dạng diễn tả ( mô tả)có sẵn
-diễn đạt dưới dạng lời hoặc chữ viết hoặc một dạng công thức cho truớc về một vấn đề đơn giản theo mẫu
- biết đặt các câu hỏi liên quan
Cấp độ 2: sử dụng dạng diễn tả thích hợp
- mô tả sự vật bằng ngôn ngữ vật lývà có hệ thống
- lí giải các sự vật bằng ngôn ngữ vật lý
Cấp độ 3 : Lựa chọn và sử dụng dạng mô tả thích hợp
- lựa chọn có tính toán cách mô tả và sử dụng nó
- thảo luận về giới hạn của đề tài

4. Khả năng đánh giá
Cấp độ 1: hiểu các đánh giá
- biết tác dụng của các kiến thức vật lý đã học
- trình bày được một vấn đề cụ thể về kĩ thuật dưới khía cạnh vật lý
Cấp độ 2: bình luận các đánh giá có sẵn và bổ sung
- chỉ ra các khía cạnh vật lý trong quan sát
- phân biệt các thành phâà vật lý và các thành phần khác
Cấp độ 3 : tự đưa ra đánh giá
- nhận định ý nghĩa về các kiến thức vật lý
- dùng kiến thức vật lý như là cơ sở để đánh giá các sự vật
- xắp xếp hiện tượng tự nhiên theo cơ sở vật lý.

Đọc đến đây có người sẽ nói , đó là đối với nước họ , còn mỗi nước phải có vận dụng khác nhau. Điều này hoàn toàn chính xác, tuy nhiên những chuẩn này đã được nhiều nước trên thế giới áp dụng và công nhận (Nhật, Mỹ , Anh ... ) và thực tế thì các nghiên cứu giáo dục của các nước này họ liên kết với nhau , hoặc là trao đổi thông tin với nhau rất chặt chẽ.

Nước mình cứ tự tặc lưỡi tự khen nhau qua các thành tích về thi học sinh giỏi về tỉ lệ xóa mù chữ , tuy nhiên lại tự tách ra khỏi hệ thống giáo dục thế giới. Sau khi thấy khủng hoảng về nguồn nhân lực, về sản phẩm đào tạo thì mới hoảng lên và chỉ trích nhau , đặc biệt chỉ trích ngành giáo dục. Thực ra nếu so sánh với các chuẩn trên thì ở nước ta hầu như mới chỉ đặt ra chuần 1 cấp độ 2 và chuẩn 3 câp độ 1.

Nhưng chúng ta không phải quá kém như vậy mà chẳng qua là đặt lệch vấn đề. Chúng ta đưa nội dung quá nhiều : điều này ai xem sách giáo khoa các nước đều nhận thấy thế. Tuy nhiên không vì thế học sinh các nước kém hơn mình và thực tế cho thấy sản phẩm của họ "ngon" hơn của mình. Vì học sinh của họ không chỉ biết học thuộc lý thuyết và giải bài tập mà học sinh còn được giáo viên lưu ý đến các năng lực khác như ta nói ở trên.
Ở nước ta không phải không có nơi có những giáo viên hiểu được rằng cần phải hướng dẫn học sinh đạt được các điều đó, tuy nhiên họ hoàn toàn không biết làm thế nào hoặc làm một cách mò mẫm.

Sự khác biệt này xin minh họa ở một thí dụ sau :
Khi học về sự rơi tự do
- học sinh ở nước ta thì sẽ được học định nghĩa, công thức rất đầy đủ từ vô hướng đến véc tơ, các lưu ý giải bài tập và giải vô số bài tập.

- còn hs nước ngoài ngoài việc biết định nghĩa , công thức ở dạng đơn giản ( nhưng vẫn chính xác) chúng nó tùy theo khả năng còn phải thiết kế môt phương án thí nghiệm để so sánh sự rơi tự do của các vật. Vận dụng kiến thức sự rơi tự do vào các trường hợp như mưa rơi , nhảy dù , lá rơi... hoặc có ông thầy thì sau bài học là một tiết để học sinh tự nghiên cứu về chuyển động rơi của các vật trong đó học sinh tự thiết kế thí nghiệm, chúng nó có thể đọc sách tham khảo về các thí nghiệm lịch sử từ thời aristot đến Newton hoặc các đoạn phim về vận động viên nhảy cầu... Đương nhiển ở đây vấn đề điều kiện vật chất và khả năng của ông thầy đóng vai trò khá quan trọng.

Với ví dụ trên chúng ta sẽ tự suy ra một cách tất yếu học sinh của chúng ta sẽ làm bài tập giỏi hơn học sinh của "chúng nó" thậm chí giỏi hơn cả thầy "chúng nó " tuy nhiên các kiến thức về thực tiễn, kiến thức về phương pháp nghiên cứu ( ở đây là phương pháp thực nghiệm), về cách trình bày kết quả hoàn toàn mù tịt.

Thế nhưng trong cuộc sống có bao giờ ông giám đốc bảo một kĩ sư là " cho một vật coi như chất điểm rơi tự do trong không khí có vận tốc đầu bằng 10m/s. Tính quãng đường vật đi được ở giây thứ 3 , bỏ qua sức cản không khí " đâu mà chúng ta luôn phải đối mặt với các vấn đề như hãy thiết kế cái này , nghĩ cách kiểm tra cái kia, báo cáo kết quả nọ ....

Học sinh của họ được luyện cho tương lai kĩ thế thì họ hơn đứt của mình là phải rồi. Ah không, trừ một nơi chúng ta có thể đấu lại nó đó là nơi đấu "gà nòi"- các kì thi học sinh giỏi: bài tập luyện nhiều , chọn lựa thật căng thẳng, không được bằng họ mới lạ. Vả lại đó chỉ là 100 trong 20 triệu thôi. Tuy nhiên xin nhận đây là một ví dụ về cái mình đạt được chứ không phải ví dụ tương phản về cái mình chưa đạt được.


Trong các trường sư phạm cũng đã dò tìm bước tiến thông qua các khẩu hiệu đổi mới phương pháp tuy nhiên xã hội không đánh giá cao việc này. Điều này thể hiện qua phản ứng của dư luận gần đây về việc đổi mới sách giáo khoa. Đổi mới sách giáo khoa nhưng người dạy thì không có đầu óc cởi mở, đổi mới cho nên thất bại là dĩ nhiên và khi thất bại thì ít người tự nhận là do mình yếu kém mà thường đổ tại một ai đó, một cái gì đó.
Bàn về cách đào tạo giáo viên xin được viết ở bài khác tuy nhiên cũng xin nói rằng giáo viên ở các nước được đào tạo và có ý thức tự đào tạo chính mình suốt đời.

Tổ PPGD - Khoa Lý - Trường ĐHSPHN

Chỉnh sửa lần cuối bởi betyedien : 27-04-2008 lúc 11:17.

betyedien
Lớp 9
Points: 12,693, Level: 34 Points: 12,693, Level: 34 Points: 12,693, Level: 34
Activity: 0% Activity: 0% Activity: 0%
Gia nhập: 07-2007
Đơn vị: P/H THPT Lê Thị Hồng Gấm
Bài viết: 190
Cảm ơn: 8
Được cảm ơn 230 lần trong 105 bài
Lượt xem: 2898
Trả lời kèm trích dẫn
Old 01-05-2008, 15:09   #2
thuybrvt
Lớp lá
Points: 3,333, Level: 16 Points: 3,333, Level: 16 Points: 3,333, Level: 16
Activity: 1% Activity: 1% Activity: 1%
 
Gia nhập: 05-2008
Đơn vị: Trường THPT Nguyễn Du, Châu Đức, BRVT
Bài viết: 23
Cảm ơn: 17
Được cảm ơn 28 lần trong 11 bài
Mặc định

Thực ra hệ thông phân loại mục tiêu dạy học này cũng bao gồm các mức nhận thức ở bảng phân loại Bloom mà, cũng đi từ mức nhận thức: hiểu biết, lãnh hội, phân tích, tổng hợp và đánh giá.
thuybrvt is offline   Trả lời kèm trích dẫn
Old 01-05-2008, 16:29   #3
nhimxinh
Lớp 9
Points: 10,797, Level: 31 Points: 10,797, Level: 31 Points: 10,797, Level: 31
Activity: 7% Activity: 7% Activity: 7%
 
Gia nhập: 04-2008
Đơn vị: TRUONG THPT TRUONG DINH
Bài viết: 184
Cảm ơn: 600
Được cảm ơn 518 lần trong 151 bài
Mặc định

Cảm ơn bạn đã cho tôi một cái nhìn mới về mục tiêu dạy học. Nếu được bạn hãy chia sẻ cho tôi kinh nghiệm về phương pháp mà bạn đã áp dụng để học sinh được rèn luyện các kỹ năng tư duy bậc cao cũng như các kỹ năng mà xã hội cần.
nhimxinh is offline   Trả lời kèm trích dẫn
Reply


Những người đang xem chủ đề này: 1 (0 thành viên và 1 khách)
 
Công cụ chủ đề
Kiểu hiển thị

Quyền đăng bài
Bạn không thể đăng chủ đề mới
Bạn không thể đăng bài trả lời
Bạn không thể đính kèm
Bạn không thể sửa bài viết của bạn

BB code is On
Smilies are On
[IMG] code is On
HTML code is Off

Nhảy đến diễn đàn

Tất cả giờ đều quy về GMT +7. Bây giờ là 04:07.


Powered by vBulletin® Version 3.8.3
Copyright ©2000 - 2014, Jelsoft Enterprises Ltd.
Thuộc quyền sở hữu của DạyhọcIntel.net